Internationale voorbeelden van 

‘Generatie rookvrij’

Generatie Rookvrij in België is geen alleenstaand verhaal. Overal ter wereld zetten landen stappen om kinderen te beschermen tegen tabak en nicotine. En ook in Nederland, Luxemburg en Denemarken werken overheden, organisaties en burgers samen aan een samenleving waarin opgroeien zonder rook de norm is.


Op deze pagina ontdek je drie andere landen die dezelfde missie delen. Laat je inspireren door hun aanpak, creativiteit en daadkracht. Zo bouwen we samen, over grenzen heen, aan een rookvrije toekomst.

Nederland – Rookvrije Generatie

In Nederland werkt de beweging Rookvrije Generatie sinds 2015 aan een samenleving waarin kinderen volledig rookvrij kunnen opgroeien. Het initiatief ontstond uit een samenwerking tussen drie grote gezondheidsfondsen (Hartstichting, KWF en Longfonds) en groeide snel uit tot een nationale beweging. Met de campagne VOOR ROOKVRIJ maken ze Nederland ervan bewust dat de tabaksindustrie geen plek verdient in de samenleving.

Naast de fysieke omgeving wordt ingezet op de online omgeving (series, films etc.) en roken in beeld. De campagne cultuurmakers zet in op bewustwording rond het feit dat rookbeelden gratis reclame zijn voor de tabaksindustrie. Met als doel professionals in de mediasector aan het denken te zetten en hen te inspireren geen producten meer in beeld te brengen. 

Voorloper in rookvrije horeca

Nederland zet zich vanaf het begin al in voor rookvrije plekken voor kinderen, zoals speeltuinen en sportparken. Maar ook steeds meer plekken waar veel mensen samenkomen, worden in Nederland rookvrij gemaakt. Denk aan terrassen, vakantieparken, bushaltes en bedrijventerreinen. De Rookvrije Generatie adviseert en biedt materialen aan zodat organisaties zelf aan de slag kunnen.

Nederland zet al volop in op vrijwillig rookvrije terrassen met het motto ‘Rookvrij = Gastvrij’. Want twee derde van alle Nederlanders vindt een rookvrije locatie gastvrij. Horeca-uitbaters kunnen een actiepakket bestellen met raamstickers, tafelstickers en onderzetters.

Luxemburg – Génération Sans Tabac

De nationale strategie van Luxemburg, gelanceerd door de Fondation Cancer in maart 2023, heeft als doel om kinderen en jongeren te laten opgroeien in een omgeving zonder tabak of nicotineproducten, zodat zij tegen 2040 de eerste rookvrije generatie volwassenen worden. 37 nationale partners uit de gezondheids- en jeugdsector vormen een sterke coalitie om dit doel te bereiken.
 

Rookvrije Gemeentes in Luxemburg
Een belangrijk project van "Génération sans Tabac" Luxemburg is de ‘Rookvrije Gemeente’. Elke gemeente die zich inzet voor een rookvrije omgeving door rookvrije zones te creëren en bewoners te sensibiliseren, krijgt een label (brons, zilver of goud) afhankelijk van het engagement. Twee jaar na de lancering zijn er al 16 gemeentes met zo’n label.

Denemarken - Smoke-free future

In Denemarken daalde het aantal rokers tot 2010 elk jaar, zowel onder mannen als vrouwen, jongeren als volwassenen. Daarna volgde een periode van stagnatie. De dalende cijfers werden mogelijk te vanzelfsprekend genomen door politici en andere besluitvormers. Gaandeweg groeide echter het besef dat er een andere en krachtigere aanpak nodig was.

De Deense Kankervereniging verkreeg langdurige financiële steun van de stichting TrygFonden voor een ambitieus doel: een rookvrije toekomst tegen 2030, waarin geen enkel kind nog rookt en maximaal 5% van de volwassen bevolking dat doet. Geïnspireerd door andere Europese landen werd het nationale partnerschap Røgfri Fremtid (Rookvrije Toekomst) opgericht, waarbij ook nieuwe stemmen en sectoren betrokken werden. 

Er werd ook een samenwerking aangegaan met het Regionale Kantoor voor Europa van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO Europe) en het European Network for Smoking and Tobacco Prevention (ENSP). Bovenaan de prioriteitenlijst stonden onder andere het creëren van meer rookvrije omgevingen – in het bijzonder op plaatsen waar kinderen aanwezig zijn.

Vanaf 2017 werd ingezet op brede campagnes en gerichte communicatie. Sindsdien is het aantal rokers in alle bevolkingsgroepen weer elk jaar gedaald. Tegelijkertijd introduceerde de tabaksindustrie nieuwe tabaksvrije nicotineproducten, vaak gericht op jongeren. Roken is in Denemarken vandaag nog altijd toegestaan in kleine cafés, op restaurantterrassen, in parken en op de meeste stranden. Toch beweegt het land zich jaar na jaar verder in de richting van een rookvrije samenleving.